Türk sinemasının başlangıcından bugüne kadar geçen süreçte, perdede canlandırılan kadın karakterlerin geçirdiği evrim, Türkiye’nin sosyokültürel değişiminin de en net aynası olmuştur. Siyah beyaz filmlerin fedakâr annelerinden ve hüzünlü genç kızlarından, bugünün ayakları yere sağlam basan, karmaşık ve güçlü kadın figürlerine uzanan bu yolculuk; sinemanın toplumsal cinsiyet algısındaki değişimini gözler önüne sermektedir. Kadın karakterler, yıllar içinde sadece bir “eşlikçi” olmaktan çıkıp, hikâyenin merkezindeki ana itici güce dönüşmüşlerdir.

Yeşilçam’ın melankolik atmosferinde kadınlar genellikle uç karakterler arasında (ya melek ya da şeytan) sıkıştırılırken, 1980’li yıllarla birlikte sinemada “kadın hakları” ve “birey olma” temaları daha yüksek sesle işlenmeye başlanmıştır. Bu dönemde çekilen filmler, kadının kendi bedenine, emeğine ve geleceğine sahip çıkma mücadelesini perdenin odağına yerleştirmiştir. Dijitalleşme ile birlikte ise bu anlatı çeşitliliği zirveye ulaşmış, kadın karakterler yerel sınırlardan taşarak evrensel birer temsil haline gelmişlerdir. Bugün dijital platformların sunduğu özgürlük alanı, kadın karakterlerin çok boyutlu olarak işlenmesine imkân tanımaktadır. Artık sadece “idealize edilmiş” kadınlar değil; hatalarıyla, korkularıyla, kariyer hırslarıyla ve toplumsal sisteme olan itirazlarıyla yaşayan kadınlar izleyiciyle buluşmaktadır. Bu dönüşüm, sinemanın estetik kalitesini artırdığı gibi, toplumsal cinsiyet eşitliği mücadelesine de görsel bir hafıza kazandırmaktadır.

Sonuç olarak, Türk sinemasında kadının serüveni, gölgede kalmış hikâyelerin gün ışığına çıkma tarihidir. Siyah beyazın sadeliğinden dijitalin sonsuz imkânlarına kadar her dönemde kadınlar, perdedeki varlıklarıyla topluma ayna tutmaya devam etmektedirler. “Perdenin Gölgesindekiler” bölümünde bu dönüşümü incelerken görüyoruz ki; kadının imzası perdede ne kadar belirginleşirse, anlatılan hikâyeler de o kadar gerçek ve sarsıcı olmaktadır.